泉 — Suối, Nguồn Nước

Ý nghĩa

Chữ Hán 泉 có nghĩa là suối hoặc nguồn nước — nơi nước tự nhiên trào lên từ lòng đất. Dòng nước trong lành hiện lên mặt đất, tạo thành đầu nguồn của các con suối và sông ngòi. Suối nước mang ý nghĩa thiêng liêng trong văn hóa Nhật Bản, xuất hiện trong địa danh, các khu nghỉ dưỡng onsen và thơ ca khắp nơi trên đất nước này.

泉 là chữ tượng hình. Phần trên 白 mô tả miệng tròn nơi nước xuyên qua mặt đất, còn 水 bên dưới thể hiện dòng chảy tràn ra ngoài. Cấu trúc chữ phản ánh chính hiện tượng đó: miệng lỗ ở trên, nước chảy cuồn cuộn ở dưới.

Chín nét, lớp 6 tiểu học (小学校6年生). Dù xuất hiện muộn trong chương trình tiểu học, bạn sẽ gặp kanji này liên tục — 温泉おんせん (onsen) là từ ngữ hàng ngày và xuất hiện trên biển chỉ đường khắp Nhật Bản. Ở trình độ N2, bạn cần xử lý thành thạo các từ ghép chính của chữ này.

泉 cũng được dùng theo nghĩa bóng. Người có kiến thức vô tận có thể được ví như 知識ちしきの泉いずみ — suối nguồn tri thức. Chữ Hán này mang ý nghĩa về điều gì đó tuôn chảy tự do từ một nguồn sâu thẳm, vô tận.

Cách đọc

On'yomi (音読み) — Âm đọc Hán-Việt: TUYỀN

セン (sen) là on'yomi, bắt nguồn từ tiếng Hán cổ điển. Nó xuất hiện trong các từ ghép Hán-Nhật (熟語, jukugo) và là cách đọc bạn thường gặp nhất trong văn phong trang trọng và văn học.

温泉おんせん (onsen) — suối nước nóng; khu nghỉ dưỡng tắm địa nhiệt (ÔN TUYỀN), trung tâm của văn hóa nghỉ dưỡng và du lịch Nhật Bản
源泉げんせん (gensen) — đầu nguồn, nguồn gốc chính (NGUYÊN TUYỀN); cũng xuất hiện trong tài chính dưới dạng 源泉徴収げんせんちょうしゅう (khấu trừ thuế tại nguồn)
黄泉こうせん (kōsen) — cõi âm, thế giới của người chết (văn học/cổ điển) (HOÀNG TUYỀN); cũng đọc là 黄泉よみ trong ngữ cảnh thần thoại
清泉せいせん (seisen) — suối nước trong, tinh khiết (THANH TUYỀN)
冷泉れいせん (reisen) — suối khoáng lạnh (LÃNH TUYỀN)

Kun'yomi (訓読み) — Âm đọc thuần Nhật

いずみ (izumi) là cách đọc thuần Nhật — một danh từ độc lập có nghĩa đơn giản là "một con suối." Từ này được dùng rộng rãi làm tên riêng (cả họ lẫn tên), và thường xuất hiện trong địa danh khắp Nhật Bản.

泉いずみ (izumi) — một con suối; dùng độc lập trong thơ ca và địa danh
湧き水わきみず (wakimizu) — nước ngầm trào lên tự nhiên, nước phun ra từ suối

Từ vựng & Từ ghép thông dụng

泉 xuất hiện trong nhiều nhóm từ vựng khác nhau. Dưới đây là các nhóm hữu ích nhất.

Suối nóng & Nguồn nước tự nhiên

温泉おんせん (onsen) — suối nước nóng; khu nghỉ dưỡng tắm địa nhiệt (ÔN TUYỀN), nét văn hóa đặc trưng của người Nhật
冷泉れいせん (reisen) — suối khoáng lạnh (LÃNH TUYỀN)
泉質せんしつ (senshitsu) — loại hoặc chất lượng nước suối (ví dụ: nước lưu huỳnh, kiềm) (TUYỀN CHẤT)
泉脈せんみゃく (senmyaku) — mạch nước ngầm, kênh dẫn suối ngầm (TUYỀN MẠCH)

Nguồn gốc & Xuất xứ

源泉げんせん (gensen) — nguồn gốc chính, đầu nguồn (NGUYÊN TUYỀN)
源泉徴収げんせんちょうしゅう (gensen chōshū) — thuế thu nhập khấu trừ tại nguồn (khấu trừ từ lương)

Văn học & Thơ ca

黄泉よみ (yomi) — cõi âm, vùng đất của người chết (thần thoại Nhật Bản) (HOÀNG TUYỀN)
清泉せいせん (seisen) — suối nước trong vắt; gợi lên sự thuần khiết trong thơ ca (THANH TUYỀN)

Địa danh & Danh từ riêng

泉州せんしゅう (Senshū) — vùng lịch sử ở phía nam tỉnh Osaka (TUYỀN CHÂU)
泉佐野いずみさの (Izumisano) — thành phố thuộc tỉnh Osaka, nơi có Sân bay Quốc tế Kansai
泉岳寺せんがくじ (Sengakuji) — ngôi chùa ở Tokyo gắn liền với câu chuyện 47 Rōnin (TUYỀN NHẠC TỰ)

Các cách dùng phổ biến khác

泉水せんすい (sensui) — ao sân vườn, tiểu cảnh nước trang trí được dẫn từ suối (TUYỀN THỦY)
甘泉かんせん (kansen) — nước suối ngọt; từ thơ ca chỉ nước trong lành, mát lạnh (CAM TUYỀN)

Câu ví dụ

この山やまには美うつくしい泉いずみがあります。

Kono yama ni wa utsukushii izumi ga arimasu.

Trên ngọn núi này có một con suối rất đẹp.

温泉おんせんに入はいって、疲つかれが取とれました。

Onsen ni haitte, tsukare ga toremashita.

Sau khi ngâm mình trong onsen, mọi mệt mỏi đều tan biến.

泉いずみの水みずはとても冷つめたくて澄すんでいた。

Izumi no mizu wa totemo tsumetakute sunde ita.

Nước từ con suối lạnh buốt và trong vắt tuyệt đối.

源泉げんせんかけ流ながしの温泉おんせんは人気にんきがあります。

Gensen kake-nagashi no onsen wa ninki ga arimasu.

Những suối onsen dẫn thẳng từ nguồn — không qua tái sử dụng nước — thu hút rất đông khách trung thành.

彼かれは知識ちしきの泉いずみのような人ひとだ。

Kare wa chishiki no izumi no you na hito da.

Anh ấy là người mà người ta hay gọi là suối nguồn tri thức.

この会社かいしゃでは源泉徴収げんせんちょうしゅうで税金ぜいきんが引ひかれます。

Kono kaisha de wa gensen chōshū de zeikin ga hikaremasu.

Tại công ty này, thuế được khấu trừ trực tiếp từ lương.

日本にほんには至いたるところに温泉地おんせんちがあります。

Nihon ni wa itaru tokoro ni onsenchi ga arimasu.

Các thị trấn suối nước nóng trải rộng khắp nơi trên đất Nhật.

古代こだいの神話しんわでは、黄泉よみは死者ししゃの国くにとされていた。

Kodai no shinwa de wa, Yomi wa shisha no kuni to sarete ita.

Trong thần thoại cổ đại, Yomi được xem là vùng đất của người chết.

泉いずみのほとりで休やすみながら、弁当べんとうを食たべた。

Izumi no hotori de yasuminagara, bentō wo tabeta.

Chúng tôi ngồi bên bờ suối, vừa nghỉ ngơi vừa ăn cơm hộp.

この泉質せんしつは肌はだに良よいと言いわれています。

Kono senshitsu wa hada ni yoi to iwarete imasu.

Loại nước suối này được cho là tốt cho da.

Mẹo ghi nhớ

Hãy tưởng tượng một miệng lỗ tròn trắng trên mặt đất (白, phần trên của chữ Hán) với nước (水) phun trào từ bên dưới. Bạn đang leo núi. Bạn nhìn thấy một hòn đá trắng có lỗ hổng — và bỗng nhiên, nước lấp lánh trào ra, đọng thành một con suối trong vắt. Đó chính xác là hình dạng chữ: miệng tròn ở trên, các nét nước chảy ở dưới. Hãy liên kết nó với onsen (温泉) — những bể tắm suối nước nóng nổi tiếng của Nhật Bản. Bạn đã biết 温 có nghĩa là ấm. Với 泉 mang nghĩa suối, toàn bộ từ sẽ khắc sâu vào trí nhớ.

Kanji liên quan

水 — nước (bộ thủ bên trong 泉; gốc rễ của mọi kanji liên quan đến nước)
源 — nguồn gốc, xuất xứ (NGUYÊN — ghép cặp trong 源泉; cùng chia sẻ khái niệm về nguồn nước)
温 — ấm (ÔN — chữ Hán đầu tiên trong 温泉)
流 — chảy, dòng chảy (LƯU — nước chảy xuôi từ một con suối)
湧 — phun trào, trào lên (DŨNG — hành động của một con suối: 湧き出るわきでる)
清 — trong, thuần khiết (THANH — nước suối là 清い; xuất hiện trong 清泉)